TAN Afdeling Zuid  

Impressie Sleuteldag Nispen - Het Stuurhuis

Impressie Sleuteldag Nispen - Het Stuurhuis

In de stormachtige zaterdagmorgen van 09 februari j.l. streken negentien leergierige tractioneurs neer in huize Schipper en werden gastvrij ontvangen door To en Hans met koffie/thee en cake.

Na de gebruikelijke koffieklets werden de deelnemers om 10:30 uur uitgenodigd in het ‘lab’ van gastheer Hans voor het volgen van de aangekondigde workshop ‘Stuurhuis’.
Voor de goede orde zij vermeld dat het ging om het type stuurhuis, waarmee de tractions vanaf mei 1936 zijn uitgerust, met name de ‘direction a crémaillere’, bij ons bekend als ‘tandreep en pignon’.


Dankzij initiatief van René Methorst werd ook aandacht besteedt aan het stuurhuizen van het eerste uur maar daarover later in dit relaas.
De workshop werd gestart met een woord van welkom door de organisator van de workkshop, Ad van der Vleuten, waarbij hij memoreerde dat ook het stuurhuis belicht wordt vanuit het aspect veiligheid.
Bij een functionerend stuurhuis ligt de noodzaak voor uitgebreid onderhoud, ogenschijnlijk, wat minder voor de hand te meer omdat het een bewerkelijke klus is. Slijtage aan de onderdelen lijdt echter onherroepelijk tot ontoelaatbare speling waarbij de koersvastheid van de traction in het geding komt.
Daarna ging het los.


Als eerste werd door Huib de Bruine, de begeleider van de workshop, een stuurhuis
van een ‘Normale’,compleet met stuurstang, in een klem gezet op een workmate.
Vervolgens werd het geheel stapsgewijze door Huib ontleed voor een kring ademloze toeschouwers. Het regende vragen, die door Huib kundig werden gepareerd en het nodige inzicht verschafte in de werking, afstelling en onderhoud van het stuurhuis.
Ad keek goedkeurend toe en hield zich intussen onledig met het maken van foto’s.
Omdat het hier om een sfeerschets onthoud ik u de technische verhandeling, maar deze is keurig beschreven in de bijbel van alle tractioneurs, met name het ‘Reparatiehandboek voor de Citroen 11’, bij ‘Handeling No. 125 op bladz. 75.
Na de volledige demontage van het stuurhuis werden de toeschouwers uitgenodigd om het stuurhuis weer in elkaar te zetten. Zulks geschiedde en onder het wakend oog van Huib werd via ‘try and error’ weer chocolade gemaakt van het stuurhuis.

Ondertussen……..had een groep rebellen zich onder leiding van Cees B. geworpen op de twee stuurhuizen die door collega Roger Kicken ter beschikking waren gesteld, waarvoor hulde.
In tegenstelling met het exemplaar van Huib, dat voor deze workshop enigszins was gefatsoeneerd, zagen deze stuurhuizen er ‘normaal’ uit, dus vet en dirty.
Bovendien waren bij deze stangen de spoorstangen nog bevestigd.


Na enig zoeken in zijn collectie gereedschap kwam gastheer Hans gelukkig met de goede trekker op de proppen en konden de heren aan de slag in de bagger; u kent dat wel.
Om 12:00 uur ging de etensbel en werden de deelnemers getracteerd op een heerlijk erwtensoepje van To en werden de lupa’s verorberd.

Na de pauze gaf collega René een voordracht over de stuurhuizen, die aan het stuurhuis met ‘tandreep en pignon’ vooraf gingen. René had twee smetteloze exemplaren uit zijn collectie meegenomen, met name een van het type ‘direction simple paliers’ en een van het type ‘direction doubles paliers’, bij ons bekend als een enkel gelagerd cq. dubbel gelagerd stuurhuis. Tijdens het betoog over het ingewikkelde bijbehorende stangenstelsel gingen de stuurhuizen van hand tot hand om te bewonderen.
De voordracht had veel aandacht en waardering bij de deelnemers, waarvan acte.
Tegen 15:00 uur waren de gedemonteerde stuurhuizen weer op orde gebracht en werd het signaal ‘einde oefening’ geblazen.

Nadat To en Hans uitvoerig waren bedankt door voorzitter Paul voor hun gastvrijheid onder uitreiking van een fles wijn met het label ‘Traction’ en Huib voor de uitleg en begeleiding met een gegraveerd wijnglas, kwam een einde aan deze leerzame workshop.
Moe en voldaan toog eenieder huiswaarts en werd het weer rustig in Nispen.Uw scribent,
Ben Mooren